19/03/2026
"Từ nhỏ mình đã thấy một điều rất thú vị: những thứ học trong sách giáo khoa không nằm yên trên sách. Chúng ở khắp nơi xung quanh mình, trong chậu rửa bát, trong nồi cơm, trong cây kim may áo, trong con dốc mình đạp xe mỗi ngày. Khi hiểu được bản chất rồi thì tự nhiên thấy vật lý và hóa học không còn khô khan nữa, mà giống như đang diễn ra ngay trong cuộc sống hàng ngày.
Hồi nhỏ đi xe đạp, mỗi lần chuẩn bị lên dốc là mình chủ động đạp nhanh để lấy đà, vì mình hiểu là khi xe đang chạy nhanh thì có sẵn động năng, có thể tận dụng để leo lên một đoạn mà chưa cần dùng quá nhiều sức. Khi lên dốc, mình cúi thấp người xuống vì biết như vậy sẽ giảm lực cản không khí và dồn trọng tâm về phía trước, giúp lực đạp truyền xuống bánh xe tốt hơn, xe không bị chồm lên. Nếu dốc quá đứng, mình đánh võng qua lại vì hiểu rằng làm như vậy là biến con dốc ngắn và đứng thành một quãng đường dài hơn nhưng thoải hơn, tức là lực phải chống lại trọng lực sẽ nhỏ đi nên đạp nhẹ hơn, vì TRỌNG LỰC TỈ LỆ THUẬN VỚI ĐỘ DỐC (tỉ lệ thuận với cân nặng nữa, nên lên dốc phải thả người ngồi sau xuống). Trọng lực lớn sẽ kéo trì ta xuống dưới chân dốc.
Rất nhiều bạn hay nói học đạo hàm, vi phân, tích phân chả được tích sự gì nhưng thật ra bạn dùng nó mỗi ngày. Bạn có biết xe bạn chạy hiển thị quãng đường đi bằng cách nào khi mà bạn quẹo ngang, quẹo dọc, đường cong, đường thẳng, lên xuống dốc? Đó là vì thực tế trên xe, bánh xe quay sẽ có cảm biến đo số vòng quay, từ đó tính ra tốc độ tại từng thời điểm. Sau đó hệ thống sẽ cộng dồn liên tục các giá trị này để ra tổng quãng đường trên công tơ. Nói cách khác, chiếc xe đang làm toán liên tục: lấy tốc độ (đạo hàm) rồi cộng lại theo thời gian (tích phân) để biết mình đã đi được bao xa.
Khi nghe nhạc, âm thanh thực chất là sóng. Độ lớn của sóng thay đổi theo thời gian, và tai bạn đang “cảm nhận” sự thay đổi đó. Trong xử lý âm thanh, người ta dùng đạo hàm để phân tích sự thay đổi nhanh chậm của tín hiệu, còn tích phân để tính năng lượng của âm thanh.
Thực ra, mỗi thứ bạn dùng trong cuộc sống đều có áp dụng toán, lý hóa từ sơ cấp đến cao cấp. Đôi lúc bạn làm theo bản năng và kinh nghiệm, không để ý là mình đang áp dụng khoa học vào đời sống. Nhưng khi bạn hiểu ra thì việc học sẽ thú vị hơn rất nhiều, bạn ko còn học nhồi nhét hay học vẹt, bạn sẽ nhớ kiến thức cả đời.
Ngày trước, mình ko thích lịch sử, địa lý, nhưng khi lớn lên mình mới nhận ra, để hiểu bản chất xã hội và làm kinh tế, hiểu càng sâu 2 môn này, bạn làm ăn càng thuận lợi. Nếu chỉ giỏi toán lý hóa ko là không đủ! Đó là lý do mình học rất nhiều, học mãi mới xong, nhưng trong quá trình học lẫn đi làm, mình làm hiệu quả đến nỗi mình tự do tài chính, nghỉ hưu sớm và đi du mục vòng quanh Thế Giới, trong khi xuất phát điểm mình âm, nhà nghèo, ba mẹ buôn thúng bán bưng, ba mình toàn gây nợ nặng lãi, mình ko có nền tảng gì ngoài kiến thức, rất may, mẹ mình là người luôn dạy con: chỉ có học mới thoát được nghèo."
Trích bài chia sẻ của Emi P.Hoang. Xem chi tiết bài viết tại đường link bên dưới.
Việc học sẽ trở nên nhàm chán nếu chỉ biết lý thuyết trên sách vở. Nhưng nếu tìm thấy phương pháp học phù hợp thì sẽ khơi gợi sự hứng thú trong học tập.
Mỗi người có phương pháp học khác nhau, nếu bạn chưa biết mình phù hợp phương pháp nào, tại sẽ cho bạn câu trả lời.