15/01/2019
Vừa hoàn thành cự ly marathon 42 km ở 1 giải lớn. Niềm vui cá nhân chưa dứt thì tin 1 bạn rất trẻ (23 tuổi) chạy cùng cự ly đột quỵ và ra đi trong sự tiếc nuối của gia đình, bạn bè và những nguời đam mê môn chạy bộ.
Nguyên nhân thì có rất nhiều. Nhưng tựu trung là vấn đề tim mạch. Bạn này ko có vấn đề về tim mạch, thì nguyên nhân lớn nhất theo BS trực tiếp cấp cứu là do truỵ tim vì quá gắng sức trong 18 km đầu tiên.
Tập thể dục, chơi thể thao là điều mình luôn cổ suý vì 1 sức khoẻ tốt hơn cho người Việt. Nhưng tập như thế nào là 1 chuyện khác.
Những sự cố đáng tiếc là điều ko ai muốn. Nhưng hạn chế nó là điều mọi người có thể làm đựợc. Sau hơn 10 năm tập thể thao khá nặng, trải qua vài cuộc chạy Marathon và bơi Marathon, mình xin chia sẻ những hiểu biết của mình hy vọng sẽ giúp mọi người có cái nhìn khác về sức khoẻ bản thân:
1. Hiểu về mình. Mình không phải là người khác. Hãy là chính mình. Mình không phải là thằng bạn mình. Và lại càng không phải là những vận động viên chuyên nghiệp và tập lâu năm. Đừng ảo tưởng sức mạnh 1 cách thái quá khi mình chưa tập như người khác. Hãy từng bước rèn luyện và bạn sẽ đạt được.
2. Biết ngưỡng chịu đựng, đặc biệt là trái tim bé bỏng của mình. Nhịp tim tối đa của mỗi người mỗi khác. Không có công thức nào chính xác bằng chính bạn theo dõi nó. Khi các bạn tập gắng sức, cảm giác nặng ngực, khó thở hay có gì đó chặn ở cuống họng, thì đó là lúc bạn tới ngưỡng tối đa rồi đó. Làm ơn chạy hay bơi chậm lại. Hay giảm cường độ từ từ. Hãy ghi nhận nhịp tim lúc đó nếu có thể.
3. Khi tham gia gỉai, nên có chiến thuật rõ ràng và tốc độ dành cho chính mình từng cung đường, từng giai đoạn. Đừng xuất phát rầm rầm theo đám đông. Chạy ầm ầm trong những km đầu, nhịp tim của bạn sẽ tăng rất nhanh. Nhẹ thì bạn sập nguồn khi dần về sau. Nặng thì …tèo.
4. Khám sức khoẻ định kỳ, nhất là tim mạch, huyết áp vì những thứ này quyết định mạng sống của bạn khi tập thể thao gắng sức. Chỉ có tầm 2 triệu để có 1 bảng kết quả tổng quát cho sức khoẻ của bạn. Quá bèo cho 1 năm tập luyện.
5. Khi bị đau, sưng khớp làm ơn đừng dùng thuốc giảm đau nếu bạn ko buộc phải tham dự kỳ thi đấu nào. Mình thấy nhiều bạn khi bị đau, sưng do quá trình tập luyện thì vội mua thuốc giảm đau để uống. Và ngày hôm sau đã có thể tập luyện lại. Đây là quan niệm sai lầm. Vì thuốc làm cho bạn cảm giác hết đau. Nhưng thực tế, bên trong phần tổn thương chưa hề hết. Nó sẽ tàn phá bạn nặng thêm nếu bạn cố gắng tập tiếp. Thay vào đó, bạn cần ngưng tập và theo dõi những chấn thương. Xem trong quá trình tập mình có sai động tác nào không? Hay bạn ko phù hợp với môn thể thao đó. Khi chơi thể thao xong, cảm giác nhức đầu thì làm ơn đừng uống thuốc nhức đầu mà lắng nghe xem nguyên nhân nó là gì. Có thể do bạn thiếu nước, điện gỉai… Khi đó bạn bổ sung là ổn và chú ý trong lần chơi tới.
6. Nhậu thì ko tập. Và tập thì không nhậu. Đêm hôm trước bạn nhậu với bạn bè. Sáng sớm đi tập là điều cực kỳ nguy hiểm. Nếu bạn không tin, bạn thử đo điện tâm đồ vào buổi sáng sau 1 đêm nhậu. Nhịp tim nhảy loạn xạ. Khi nhịp tim ko ổn định, bạn lao vào tập thì nguy cơ về tim rất cao. Có thể bạn nói rằng, bạn đã quen như thế rồi và ko có vấn đề gì xảy ra với mình trong thời gian dài. Thưa bạn, người đột quỵ và ra đi không có lần thứ 2 để mà kể lại kinh nghiệm của họ đâu ạ.
7. Tập chăm chỉ. Không có chuyện tự nhiên 1 ngày đẹp trời nhào vào chạy 21 km hay 42 km mà ko có thời gian tập bài bản và chăm chỉ. Mình đã phải tập chạy hàng ngày từ nhẹ đến nặng trong hơn 5 tháng liên tục để hoàn thành cự ly 42 km. Tập chăm chỉ sẽ giúp các cơ của bạn quen với cường độ. Tim của bạn ko loạn xạ khi bạn chạy đường dài.
8. Đừng bao giờ nghe các “chiên gia” trong phòng tập vì đơn giản họ chưa qua những lớp đào tạo chuyên sâu về tim mạch, cơ xương khớp. Có thể bản thân họ tập tốt, nhưng ko phù hợp cho bạn. Thay vào đó, hãy chọn cho mình 1 huấn luyện viên được đào tạo bài bản.
Chúc bạn luôn khoẻ và an lành