01/04/2025
Trận chiến Dịch vụ ở Đà Lạt: Không thể dựa mãi vào phong cảnh!
(Hơi dài và hơi đau nhoa)
Trận chiến FnB ở Đà Lạt vẫn đang âm ỉ tiếp diễn. Vũ khí chính mà các bên kiên trì theo đuổi là những concept ngày càng đẹp, nhiều trải nghiệm, view độc, nhưng lại dễ bị sao chép. Bất cứ ai muốn bước vào cuộc chơi này đều cần tính toán vài bước đi trước. Trung bình mỗi năm, một mô hình FnB cần thay đổi concept ít nhất hai lần: một lần cho mùa hè, một lần cho dịp Tết và sẵn sàng đầu tư sao chép nếu có bất cứ một mô hình trải nghiệm nào hot.
Giá vé tham quan, cà phê check-in ngày càng leo thang — một phần vì chi phí đầu tư ngày một lớn. Để nhanh chóng thu hồi vốn, các chủ đầu tư thường chọn cách tăng giá, đẩy mạnh quảng cáo để kéo lượng khách thật đông.
Tuy nhiên, nên nhớ: khách quốc tế lại không chuộng những địa điểm check-in đông đúc; khách nội địa thì lại thất thường, có tháng rất đông, có tháng (như tháng 3-4 này) lại vắng tanh. Dòng tiền theo đó cũng thất thường, tạo ra những khoảng hụt đáng kể trong năm.
Nếu đâm đầu vào cuộc chiến FnB này mà không có sự tính toán kỹ lưỡng, đừng trách mình hụt hơi, ôm đầu máu mà tháo chạy.
⸻
Sự bất ổn về nhân sự ở Đà Lạt là một điểm yếu chí mạng. Tuyển dụng đã khó, giữ người còn khó hơn. Vấn đề này không mới — nó đã ăn sâu vào văn hoá lao động trẻ tại Đà Lạt suốt 7–8 năm nay. Môi trường thiếu đào tạo bài bản, người tuyển dụng thì hời hợt, cơ chế làm việc không rõ ràng — bởi phần lớn họ là những nhà đầu tư khởi nghiệp, chưa có nhiều kinh nghiệm vận hành.
Sau đại dịch, nhiều thương hiệu FnB từng một thời “gây sốt” đã biến mất không dấu vết. Thay vào đó là làn sóng các dự án FnB có quy mô lớn hơn, như đã đề cập ở trên.
⸻
Các doanh nghiệp FnB hiện tại đang rất mong manh. Nhiều nhà đầu tư bất chấp pháp lý để làm cho bằng được, dẫn đến tình trạng phát triển thiếu quy hoạch. Nhiêu khu đất lên giá quá cao chỉ vì cái view đẹp. Đà Lạt vì thế trở nên hỗn độn, thiếu phân bổ hợp lý. Bãi đậu xe trở thành nỗi ám ảnh với các tài xế du lịch.
Cách đây 7–10 năm, Đà Lạt còn ít lựa chọn giải trí cho du khách. Họ thường chỉ quanh quẩn ở trung tâm. Nhưng từ khoảng 2019–2020, truyền thông phát triển mạnh, kéo theo sự xuất hiện của hàng loạt điểm check-in như Cầu Đất, Tà Nung… Mọc lên nhanh như nấm, phát triển vượt mặt cơ sở hạ tầng, khiến những dịp lễ, Tết luôn rơi vào tình trạng kẹt xe cục bộ — nỗi ám ảnh của cả tài xế lẫn du khách.
⸻
Tuy nhiên, Đà Lạt đã và đang rút ra bài học. Những thay đổi tuy chậm nhưng chắc trong vài năm gần đây cho thấy chính quyền và các nhà đầu tư đã bắt đầu những bước đi đầu tiên, hướng đến mục tiêu biến Đà Lạt thành thành phố du lịch chất lượng cao, như tầm nhìn 2025-2050 được công bố từ năm 2023.
Gần đây, những tuyến đường ở Đà Lạt đang được nới rộng, chỉnh trang toàn thành phố. Đây là tín hiệu đáng mừng cho hạ tầng đô thị. Các sự kiện âm nhạc, thể thao, du lịch được tổ chức thường xuyên hơn, mang đến nguồn năng lượng tích cực cho thành phố.
⸻
Tuy nhiên, mảnh ghép quan trọng nhất trong ngành dịch vụ vẫn là con người. Chúng ta phải thẳng thắn nhìn nhận: nguồn nhân lực tại Đà Lạt hiện đang ở tình trạng báo động. Người tuyển dụng nhiều, người thất nghiệp cũng không ít — một nghịch lý khó hiểu.
Tôi từng gặp một chuyên gia trong ngành dịch vụ, anh chia sẻ: “Phải chấp nhận thực tế và tìm giải pháp.” Với các dự án anh đang phát triển tại Đà Lạt, giải pháp bắt buộc là xây dựng hệ thống tuyển dụng và đào tạo liên tục dành riêng cho nhân sự FnB — bởi đa phần họ không làm việc lâu dài, thiếu cam kết rõ ràng.
⸻
Vậy có đúng là người Đà Lạt không biết làm dịch vụ? Tôi nghĩ là không. Vì Đà Lạt từng là một điểm đến dành cho giới tinh hoa — một “giấc mơ” du lịch của người Việt Nam từ khắp mọi miền. Tôi đã nghe rất nhiều câu chuyện về phong cách phục vụ tinh tế, duyên dáng của người Đà Lạt xưa. Và tôi tin, họ hoàn toàn có thể làm hài lòng bất kỳ vị khách nào.
Chỉ khi nhìn nhận thẳng vào vấn đề và cùng nhau giải quyết, chúng ta mới có thể tái thiết lại văn hoá dịch vụ của người Đà Lạt. Tôi tin điều đó là hoàn toàn khả thi — chỉ cần mỗi người chung tay góp sức
Duy Nguyên - 29/03/2025
Đính kèm: https://baochinhphu.vn/tam-nhin-den-nam-2050-lam-dong-dat-tieu-chuan-tro-thanh-thanh-pho-truc-thuoc-trung-uong-102231229181414915.htm
