16/06/2026
W imieniu Redaktora prof. Andrzej Gulczyński, Współautorek i Współautorów zapraszamy na jutrzejsze spotkanie wokół książki „POZNAŃSKI SPOSÓB NA NIEPODLEGŁOSĆ. DRUGA RZECZPOSPOLITA” wydanej przez Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, w której popełniłyśmy tekst pt. „Emancypacja – Edukacja – Niepodległość. Pierwsze uczone Uniwersytetu Poznańskiego (1919–1939)”.
Opowiadamy w nim o kobietach, które współtworzyły odrodzoną Rzeczpospolitą nie tylko poprzez działalność społeczną, naukową czy dydaktyczną, ale także przez wieloletnią walkę o prawo kobiet do edukacji, studiowania, prowadzenia badań naukowych i pełnego uczestnictwa w życiu publicznym.
Pokazujemy, że droga do niepodległości prowadziła również przez szkoły dla dziewcząt, uniwersytety, organizacje kobiece i walkę o prawa obywatelskie.
Naszym celem jest przypomnienie postaci Pierwsze Uczone Uniwersytetu Poznańskiego 1919 - 1939 oraz ukazanie ich jako współtwórczyń nowoczesnego państwa.
Niepodległość nie była wyłącznie efektem działań politycznych czy militarnych. Była także rezultatem wieloletniego procesu emancypacji kobiet i ich konsekwentnej walki o dostęp do wiedzy oraz możliwość współdecydowania o sprawach publicznych. Trudno wyobrazić sobie projekt nowoczesnej, demokratycznej Polski bez wyemancypowanych, wykształconych i aktywnych kobiet.
Jak piszemy w podsumowaniu:
„Kobiety mają niezwykłe indywidualne i zbiorowe doświadczenie emancypacji i walki o wolność. Bycie niepodległą ma dla nich szczególne znaczenie. Herstoria pozwala zobaczyć, że ich codzienne decyzje – rozumiane zarówno jako działania publiczne, jak i forma »intymnego obywatelstwa« – na wiele sposobów wpływały na kierunek, w którym zmierzało społeczeństwo. Świadomość, że były, że działały i że swoją pracą współtworzyły odrodzoną Rzeczpospolitą, może być dziś źródłem siły i inspiracji dla kolejnych pokoleń kobiet i dziewcząt.
Wartości, które wnosiły do życia publicznego – mądrość, odwaga, odpowiedzialność, równość, empatia i troska o dobro wspólne – pozostają aktualne i wymagają nieustannej troski również we współczesnym świecie.
Także dziś”.
Serdecznie zapraszamy do udziału w prezentacji książki i dyskusji o miejscu kobiet w historii niepodległości oraz o tym, dlaczego pamięć o ich dokonaniach jest ważnym elementem współczesnej kultury historycznej.
Do zobaczenia 17 czerwca o godz. 17.00 w Poznańskim Towarzystwie Przyjaciół Nauk.
