08/06/2026
Wat een mooi stuk op Zutsens. ❤️
Vertrouwen & Broederschap
Soms gebeurt er iets waardoor een gewone zaterdag ineens bijzonder wordt. Ik liep over de markt in Zutphen. Zo'n ochtend waarop de stad bruist. Mensen met boodschappentassen, een rij voor de viskraam en overal gesprekken die door elkaar heen dwarrelen. Tot er ineens een violist tussen de kledingrekken verschijnt. Even verderop neemt een cellist plaats naast de fontein. De eerste tonen klinken. Bekend. Heel bekend. Boven het geroezemoes van de markt ontvouwt zich langzaam de Negende Symfonie van Beethoven. Vanuit allerlei hoeken verschijnen muzikanten. Blaasinstrumenten, strijkers, zangers. Voor ik het weet staat er midden op de markt een bijna voltallig orkest met koor. "Alle Menschen werden Brüder." De woorden zweven over het plein. Mensen stoppen met lopen. Telefoons verschijnen uit jaszakken. Gesprekken vallen stil. Voor een paar minuten lijkt niemand ergens naartoe te hoeven.
Ik sta ertussen en maak foto's. Dat is wat ik doe. Maar terwijl ik door mijn zoeker kijk, gebeurt er iets onverwachts. De muziek raakt me. Niet een beetje, maar echt. Misschien heeft mijn longcovid daar iets mee te maken. Sindsdien lijken emoties soms harder binnen te komen. Alsof er een filter verdwenen is. Waar ik vroeger vooral keek, voel ik nu ook. Intenser dan me lief is, soms. En dus sta ik daar ineens met een brok in mijn keel op een marktplein. Nog voor ik goed besef wat er gebeurt, is het voorbij. Applaus klinkt. Het orkest pakt zijn spullen en trekt verder door de stad. Alsof het nooit gebeurd is. Achter me hoor ik iemand zeggen: "Dat was Alle Menschen werden Brüder." De man naast hem mompelt zachtjes: "Was het maar zo." Die woorden blijven hangen.
Terwijl ik verder loop door de binnenstad, dwalen mijn gedachten af naar iets anders. Naar de lokale politiek. Naar de berichten van de afgelopen dagen. Naar de formatie die is vastgelopen. Naar partijen die zich hebben teruggetrokken. Naar het woord vertrouwen dat steeds opnieuw opduikt als verklaring waarom het niet lukt. Misschien komt dat omdat ik de afgelopen maanden veel dichter op de politiek heb gezeten dan ooit tevoren. Als fotograaf mocht ik rond de verkiezingen beelden maken voor de gemeente en verschillende partijen. Ik zag de debatten van dichtbij. Ik was aanwezig tijdens campagneavonden. Ik maakte foto's op de verkiezingsavond.
En wat me toen vooral opviel, waren niet de verschillen. Het waren de mensen. Mensen die oprecht betrokken zijn bij hun stad. Mensen die verantwoordelijkheid voelen. Mensen die soms stevig discussiëren, maar waarvan ik tegelijkertijd zag dat ze allemaal iets goeds wilden voor Zutphen. Juist daarom begrijp ik zo moeilijk waarom het nu vastloopt. Natuurlijk zie ik ook de versplintering. Maar Zutphen is daarin niet uniek. Wat me meer zorgen baart, is dat het opnieuw gaat over vertrouwen. Want als politieke partijen elkaar al niet meer vertrouwen, wat betekent dat dan voor inwoners? Het vertrouwen van burgers in de politiek staat al jaren onder druk. Iedere keer dat een formatie strandt, groeit de afstand tussen bestuur en samenleving weer een beetje verder.
En dan moet ik opnieuw denken aan die muziek op de markt. Aan Beethoven en de dichter Schiller. Aan die beroemde woorden die al meer dan tweehonderd jaar mensen inspireren: "Alle Menschen werden Brüder." De Negende Symfonie is uiteindelijk een lofzang op verbondenheid. Op vrede. Op vrijheid. Op het idee dat verschillen niet hoeven te leiden tot verdeeldheid. Dat mensen, ondanks alles wat hen onderscheidt, elkaar kunnen blijven vinden. Misschien klinkt dat naïef in een tijd waarin tegenstellingen vaak groter lijken dan overeenkomsten. Maar toen ik die ochtend op de markt stond, voelde het ineens helemaal niet naïef. Daar stonden honderden verschillende mensen. Jong en oud. Links en rechts. Arm en rijk. Zutphenezen en Zutphenaren. Niemand vroeg naar elkaars standpunten. Niemand hoefde ergens gelijk in te krijgen. Er was alleen muziek. En heel even leek dat genoeg.
In de krant las ik dat een nieuwe formateur nu moet onderzoeken hoe het onderlinge vertrouwen hersteld kan worden. Hoe partijen weer tot elkaar kunnen komen. En ik moet denken aan de volgende passage die een vertaling is uit die 9e symfonie: ‘Jouw toverkrachten verbinden weer wat gewoonte strikt verdeeld heeft’. Ik hoop van harte dat die persoon over de nodige toverkracht beschikt. Maar misschien ligt de echte toverkracht niet bij één formateur. Misschien zit die in het vermogen van mensen om over hun eigen schaduw heen te stappen. Om voorbij het eigen gelijk te kijken. Om niet alleen te zien wat hen verdeelt, maar ook wat hen verbindt. Want uiteindelijk kregen alle partijen hetzelfde mandaat van de kiezer: zorg goed voor deze stad. En als een groep muzikanten op een drukke zaterdagmorgen even een marktplein kan veranderen in een plek van verbinding, dan moet het toch mogelijk zijn om ook aan een vergadertafel weer iets van die geest terug te vinden. Al is het maar een beetje. Een beetje meer vertrouwen. Een beetje meer begrip. Een beetje meer broederschap.
Frank Mossink
𝘐𝘯 𝘥𝘪𝘵 𝘯𝘪𝘦𝘶𝘸𝘦 𝘣𝘭𝘰𝘨 𝘮𝘦𝘵 𝘥𝘦 𝘯𝘢𝘢𝘮 𝘡𝘶𝘵𝘴𝘦𝘯𝘴 𝘥𝘶𝘪𝘬 𝘪𝘬 𝘪𝘯 𝘥𝘦 𝘻𝘪𝘯 é𝘯 𝘰𝘯𝘻𝘪𝘯 𝘷𝘢𝘯 𝘥𝘦 𝘴𝘵𝘢𝘥: 𝘸𝘢𝘵 𝘴𝘵𝘳𝘰𝘰𝘮𝘵, 𝘸𝘢𝘵 𝘴𝘤𝘩𝘶𝘶𝘳𝘵 𝘦𝘯 𝘸𝘢𝘢𝘳 𝘸𝘦𝘭 𝘸𝘢𝘵 𝘮𝘦𝘦𝘳 𝘣𝘦𝘸𝘦𝘨𝘪𝘯𝘨 𝘪𝘯 𝘮𝘢𝘨 𝘬𝘰𝘮𝘦𝘯. 𝘝𝘢𝘯𝘶𝘪𝘵 𝘮𝘪𝘫𝘯 𝘦𝘪𝘨𝘦𝘯 𝘱𝘦𝘳𝘴𝘱𝘦𝘤𝘵𝘪𝘦𝘧 𝘯𝘦𝘦𝘮 𝘪𝘬 𝘫𝘦 𝘮𝘦𝘦 𝘭𝘢𝘯𝘨𝘴 𝘩𝘦𝘳𝘬𝘦𝘯𝘣𝘢𝘳𝘦, 𝘷𝘦𝘳𝘳𝘢𝘴𝘴𝘦𝘯𝘥𝘦 𝘦𝘯 𝘴𝘰𝘮𝘴 𝘨𝘦𝘸𝘰𝘰𝘯 𝘨𝘳𝘢𝘱𝘱𝘪𝘨𝘦 𝘡𝘶𝘵𝘱𝘩𝘦𝘯𝘴𝘦 𝘷𝘦𝘳𝘩𝘢𝘭𝘦𝘯. 𝘖𝘰𝘬 𝘨𝘢 𝘪𝘬 𝘪𝘯 𝘨𝘦𝘴𝘱𝘳𝘦𝘬 𝘮𝘦𝘵 𝘮𝘦𝘯𝘴𝘦𝘯 𝘥𝘪𝘦 𝘪𝘦𝘵𝘴 𝘵𝘦 𝘻𝘦𝘨𝘨𝘦𝘯 𝘩𝘦𝘣𝘣𝘦𝘯 𝘦𝘯 𝘩𝘶𝘯 𝘣𝘭𝘪𝘬 𝘰𝘱 𝘥𝘦 𝘴𝘵𝘢𝘥 𝘸𝘪𝘭𝘭𝘦𝘯 𝘥𝘦𝘭𝘦𝘯.
